Het huidige kabinet regeert nu ruim een jaar en ruim de
helft van de Nederlanders is tevreden. Het kabinet straalt daadkracht uit en
spreekt duidelijke taal is een veel gehoord compliment. Voor een deel herken ik
mijzelf daar wel in, maar ik vraag mij tegelijkertijd af hoe lang het kabinet
nog op zoveel steun kan blijven rekenen.
Tot op heden hebben nog niet heel mensen et kabinetsbeleid
in hun portemonnee gevoeld. De economische crisis speelt zich tot op heden nog
vooral af op de beursen en op de valutamarkten, het zogenaamde “ Mickey Mouse”
geld.
In de afgelopen twee drie maanden lijken de gevolgen van de
malaise op de beurzen ook de echte economie te raken, ook in Putten. Links en rechts vallen de eerste ontslagen
ook in Putten en dan vooral in de bouwsector. Of mensen, die de hete adem van
de bank in hun nek voelen als het om het verkopen van de woning gaat.
Zonder u bang te willen maken, denk ik dat wij nog maar aan
het begin staan van een periode waarin wij de gevolgen van de economische
crisis aan den lijve gaan ondervinden. Het kabinet moet fors bezuinigen en
heeft een pakket van €18.000.000.000 op tafel gelegd, waarvan wij nog maar
moeten afvragen of het voldoende zal zijn om de overheidsfinanciën op orde te brengen.
Jammer is het wel dat op een aantal terreinen echte
hervormingen achterwege blijven. Ook als huiseigenaar ben ik van mening dat de
hypotheekrente aftrek in de huidige vorm onhoudbaar is geworden. Jaarlijks gaat
er €12.000.000.000 belastinggeld in om. Heel veel huiseigenaren hebben een
hypotheekvorm, waarbij op papier over de maximale looptijd een zo hoog
mogelijke schuld in stand wordt gehouden om zo maximale aftrek te hebben.
Gevolg: te dure huizen, starters komen nauwelijks meer op de markt en de staat
betaald teveel mee.
De arbeidsmarkt moet hervormd worden, want heel veel
werkgevers willen best personeel aannemen, maar zien op tegen de hoge kosten
van vast personeel. Vakbonden lijken alleen nog maar oog te hebben voor de
oudere werknemers van 50 jaar en ouder en houden hervormingen tegen.
De reden waarom deze hervormingen niet plaatsvinden liggen
voor een groot deel in het zeer linkse financieel economisch standpunten van
gedoogpartner PVV.
Zo blijven er weinig sectoren over waar de €18.000.000.000
bezuinigingen op neerslaan. Naast onderwijs, Defensie zijn dat de sociale
zekerheid en de gezondheidszorg en vooral die laatste twee hebben enorme
gevolgen voor gemeenten en burgers.
Ik wil over een aantal van de veranderingen informeren,
zonder dat ik al precies weet wat die veranderingen voor Putten inhouden.
Daarnaast zie ik voor ons dorp, maar zeker ook voor de kerken nieuwe kansen
ontstaan.
Wet Werk en Bijstand (WWB/WIJ): In oktober heeft de
Tweede Kamer ingestemd met een aantal wijzigingen in deze wet. Zo wordt de Wet
Investeren in Jongeren (WIJ) opgeheven. Jongeren tot 27 jaar, die een uitkering
aanvragen moeten de eerste weken zelf zoeken naar werk. Pas na 4 weken wordt
hun aanvraag in behandeling genomen door de gemeente.
Er komt een huishoudstoets, waarbij voordat tot het
verstrekken van Bijstand wordt overgegaan, alle inkomens van de meerderjarigen
in het huishouden worden bekeken. Het inkomen van meerderjarige kinderen tot
€1023 p/mnd is hiervan vrijgesteld evenals eventuele studiefinanciering. Hierbij
geldt dus dat ook kinderen verantwoordelijk zijn voor hun ouders.
De gemeente mag de uitkeringsgerechtigde maatschappelijk
nuttige werkzaamheden opleggen als tegenprestatie voor de uitkering, denk
hierbij bijvoorbeeld aan bladvegen, sneeuwruimen, koffieschenken in
verpleeghuizen etc.
De inkomensgrens voor bijzondere bijstand wordt verlaagd tot
110% van de bijstandsnorm. Die bedraagt voor een één ouder gezin net iets meer
dan €1000 /mnd.
Putten hanteert nu een norm van 115% en gedeeltelijke
bijzondere bijstand tot 125% van de bijstandsnorm, dat mag dus vanaf 1 januari
2012 niet meer.
Wet Werken naar Vermogen (WWNV): Per 1 januari 2013
komt er één regeling voor mensen die nu nog een beroep doen op de WAJONG, de
WSW of de WWB. In Putten werken ongeveer 100 mensen in de Sociale
Werkvoorziening (Inclusiefgroep of Proson). Vanaf 2013 moet dat aantal
afgebouwd worden met ca 70 mensen. De overigen moeten aan de slag in het
reguliere bedrijfsleven, met eventueel een aanvullende uitkering van de gemeente.
Lukt dat niet dan stromen deze mensen in de WWB in en krijgen zij een
bijstandsuitkering.
Arbeidsongeschikte jongeren zullen zich ook tot de gemeente
moeten wenden, dat is nu nog een regeling van het Rijk.
Deze overheveling van taken van het Rijk naar de gemeente
gaat gepaard met een forse bezuiniging op de budgetten voor
re-integratie/participatie en de budgetten voor de WSW en WWB. Op een pakket
van €8.000.000.000 gaat het om een bezuiniging van ca €1.300.000.000.
Putten is gestart met het project Bazen voor Banen, waarbij wij
door een persoonlijke benadering van zowel de uitkeringsgerechtigde en lokale
werkgevers proberen zoveel mogelijk mensen aan de slag helpen of helpen bij het
terugkeren in het arbeidsproces. Als gemeente kennen wij de regelgeving, kunnen
wij helpen met begeleiding, kunnen wij zorgen voor loonkostensubsidies of het
afdekken van het risico op bijvoorbeeld ziekteverzuim in het eerste jaar.
Deze aanpak heeft ertoe geleid dat wij in 2011 ruim 10%
mensen minder in de bijstand hebben dan in 2010. In een moeizaam draaiende
economie een erg goed resultaat.
Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) en Wet
Maatschappelijke Ondersteuning (WMO):
Per 1 januari 2013 komen een aantal taken vanuit de AWBZ
over naar de gemeente. Ook hierbij moeten de gemeenten €400.000.000 bezuinigen.
De AWBZ is een wet met verzekerde rechten, dat betekent dat bij een bepaalde
aandoening het recht op een bepaalde voorziening bestaat en die geldt in heel
Nederland. De WMO is echter een wet die uitgaat van het compensatiebeginsel.
Dat betekent dat een zorgvraag leidt tot een gesprek over welke ondersteuning
van de gemeentenodig is om u zo lang mogelijk zelfstandig te kunnen laten
wonen. Ondersteuning, waarbij heel nadrukkelijk gekeken wordt wat u zelf met
hulp van uw eigen sociale omgeving nog kunt doen.
Dat kan betekenen dat de een wel een scootmobiel krijgt en
de ander met dezelfde beperking “alleen”een rollator.
Mensen die thuis wonen, maar dagbesteding/begeleiding vanuit
de AWBZ krijgen, zijn voor een deel vanaf 2013 en allemaal vanaf 2014
aangewezen op de gemeente. Dat betekent dat niet alles automatisch wordt
vergoed, maar dat gemeenten zorg in moeten kopen bij zorgverleners die
begeleiding aanbieden. Misschien worden bepaalde activiteiten helemaal niet
meer ingekocht bij zorgverleners, maar bijvoorbeeld bij de Stichting Welzijn
Putten.
Zorgverleners die landelijk werken zoals ’s Heerenloo of Meerkanten, zullen met 418
gemeenten afspraken moeten maken. Hoe wij dat precies moeten doen is nog net
duidelijk, daar zijn wij hard mee aan het werk.
In de media is ook veel ophef geweest over de bezuinigingen
op het Persoonsgebonden Budget. Veel mensen krijgen nu een PGB en kopen daarmee
zelf de zorg in die zij nodig hebben.
Een goede optie om mensen zelfstandig hun leven in te laten richten. Ook
hier zijn voorbeelden van te geven waarbij er “misbruik” gemaakt wordt of
waarbij mantelzorg ineens betaald wordt. Het kabinet heeft bepaald dat er
€900.000.000 bezuinigd moet worden op het PGB. In de WMO kunnen gemeenten
mensen een PGB toekennen, maar is het geen verplichting, al is er wel een motie
in de Tweede Kamer aangenomen die ook in de WMO de verplichting op wil nemen
tot het aanbieden van een PGB.
Tenslotte zullen veel hulpmiddelen als rollator, krukken,
bedden etc die nu nog vanuit de AWBZ worden verzorgd ook naar de gemeente
komen.
Al met al een enorme opgave voor gemeente op deze regeling
goed uit te gaan voeren, met het belang van de zorgvrager voorop.
Tegelijkertijd zullen zorgvragers erop bedacht moeten zijn dat een groter
beroep gedaan moet worden op de eigen redzaamheid mbv familie, vrienden, buren
of vrijwilligers.
Jeugdzorg: Op dit moment nog een verantwoordelijkheid
voor de provincie, maar ook deze taken komen vanaf 2013 gefaseerd onder de
verantwoordelijkheid van de gemeente te vallen. In de jeugdzorg zijn er
verschillende geldstromen van Rijk, provincie en gemeente, die straks allen
worden samengevoegd. Ook hier moet er €300.000.000 bezuinigd worden en zullen
gemeenten goed na moeten denken hoe zij de jeugdzorg in moeten gaan vullen en
uitvoeren.
Uitgangspunt bij al deze hervormingen is wat mij betreft
niet of de zorgverleners kunnen blijven bestaan, maar de primaire vraag wat onze inwoners aan
zorg en ondersteuning nodig hebben om
zelf zo lang mogelijk zelfstandig te kunnen wonen. In vakjargon wordt gesproken
over het uitgaan van Eigen Kracht van de burger en dat spreekt mij aan. Niet
meer denken in wat mensen niet meer kunnen, maar vooral nagaan wat zij wel
kunnen.
De gemeente komt op deze wijze als overheidslaag die het
dichtst bij de burger staat heel nadrukkelijk in beeld. Putten komt ahw in de
frontlinie te staan als het gaat om zorg en sociaal beleid.
Met de diaconieën van de plaatselijke kerken is al enige
keren gesproken over deze ontwikkelingen en welke kansen / bedreigingen er
zijn. Gemeente en diaconieën kunnen elkaar tot hand en voet zijn als het gaat
om de zorg voor onze inwoners. Diakenen komen achter de voordeuren van
kerkleden en het is goed als diakenen weten welke instrumenten de gemeente
heeft om mensen te helpen. Soms geldt dat ook andersom.
De kerken in Putten zijn al heel actief als het gaat om zorg voor minder bedeelden. Binnen de eigen gemeenten wordt al heel veel gedaan aan bijstand en ondersteuning. Het diaconaat gaat echter ook over kerkmuren heen. Zo zijn diakenen bezig met het opzetten van het project schuldhulpmaatje, waarbij zij mensen willen helpen bij het op orde brengen van hun financiën. Ik noem de voedselbank, waarop je een beroep kunt doen als je minder dan €35 in de week hebt te besteden, ook daarin zijn diakenen uit Putten actief. Ik noem ook een inloophuis dat door een aantal kerken in Putten wordt gerund, waarbij er ruimte is voor ontmoeting en een gesprek.
De kerken in Putten beschikken over een enorm potentieel aan
vrijwilligers en contacten. Daarmee kunnen de kerken een voorbeeld in ons dorp
worden van naastenliefde en sociaal werk om zo ook maatschappelijk invulling te
geven aan de opdracht om elkaars lasten te dragen.
Ik ben ontzettend blij met de inzet van de vele( kerkelijke)
vrijwilligers in ons dorp, want ook buiten de kerken om zetten velen zich in
voor hun mede dorpsgenoten. Vrijwilligers die, samen met gemeente en
professionals, ontzettend hard nodig zijn om invulling te kunnen geven aan een
zorgzaam Putten.
De komende jaren zullen voor velen niet makkelijk zijn en in
het besteedbaar inkomen zal steeds meer merkbaar zijn dat de tijd van
ongebreidelde economische groei (voorlopig) voorbij is. Als Christenen mogen
wij weten dat wij niet bij brood alleen hoeven te leven, daar liggen in de
komende jaren enorme kansen voor Christenen om heel praktisch iets door te
geven van de Liefde van Christus voor ons mensen.
Doet u mee