Bouwen heeft iets positiefs. Iets opbouwen staat voor iets tot stand brengen. Daarentegen staat afbreken voor achteruitgang, neergang, teloorgang etc. Afbreken leidt tot negatieve associaties. Toch moet er soms eerst afgebroken worden om ruimte te scheppen voor bouwmogelijkheden of simpelweg dingen en zaken leefbaar en betaalbaar te houden.

Na WO II zijn er in Nederland en dus ook in Putten veel voorzieningen opgebouwd. Aan al die voorzieningen hangt een prijskaartje. Voorbeelden: Uitkeringen bij werkloosheid, welzijnsvoorzieningen, sportvoorzieningen, preventieve gezondheidszorg, onderwijs etc. In Nederland zijn wij gewend aan een hoog niveau van voorzieningen. Wij behoren ook tot een klein groepje van rijke wereldbewoners.

In deze tijd waarin budgetten onder druk staan, moet er kritisch worden nagedacht of wij de goede dingen doen, of dat wij de dingen te goed doen. Om dit laatste te duiden neem ik het voorbeeld van de screening door logopedisten van leerlingen in het basisonderwijs door de GGD.

Dit thema stond afgelopen week op de agenda van de commissie Samenleving. Eerst even een korte achtergrond:

Putten maakt deel uit van de Regio Noord Veluwe. Deze Regio had tot 2008 een zelfstandige GGD, waarvoor wij per inwoner ruim €17 per jaar betaalden voor een basistakenpakket, denk hierbij aan vaccinaties, voorlichtingen, SOA-bestrijding etc. Daarnaast konden de deelnemende gemeenten extra diensten afnemen, waarvoor dan ook extra betaald moest worden, bijvoorbeeld Logopedie. In 2008 is de GGD Noord Veluwe opgegaan in de GGD-Gelre IJssel. Deze GGD is groter en de inwonerbijdrage zakte naar ca €13,40 per inwoner per jaar voor het basistakenpakket. Binnen de GGD Gelre IJssel maakt de screening van leerlingen in het basisonderwijs door logopedisten deel uit van het basistakenpakket.

In de begroting van de gemeente Putten stond het oude bedrag voor Logopedie, het bedrag dat wij voorheen aan Noord Veluwe betaalde voor de extra dienst die logopedie heette van €50.000. Die begrotingspost hebben wij in het voorjaar geschrapt, omdat Gelre-IJssel deze voorziening al leverde tegen lagere kosten.

Daar de gemeente fors moeten bezuinigen, betekent dat ook dat instellingen, die door gemeenten worden bestuurd en gefinancierd ook terug moeten in budgetten. De 21 deelnemende gemeenten hebben hun GGD opdracht gegeven met bezuinigingsmaatregelen te komen. De GGD Gelre IJssel heeft die opdracht voortvarend opgepakt en aan de hand van de haar wettelijk opgedragen taken gekeken naar aanvullende taken die zij uitvoert.

Logopedische screening van leerlingen op de basisschool is geen wettelijke taak voor de GGD, maar wel een waardevolle voor het onderwijs. Vandaar dat het onderwijs in Putten protesteert tegen de voorgenomen bezuiniging. Ik heb daar alle begrip voor. Wat ik wel betreur is dat mevr Heijnen namens de scholen stelt dat door het grote aantal boerenkinderen in Putten er taalachterstanden zijn. Die kwalificatie zou ik niet voor mijn rekening willen nemen en wordt ook niet door de cijfers gestaafd. Je zou dan mogen verwachten dat de scholen in de buurtschappen, waar meer dialect wordt gesproken dan in het dorp slechter op taal zouden scoren dat de scholen in het dorp en dat is niet zo.

De GGD-Gelre IJssel wil de screening voortaan laten doen door de schoolarts. Ipv een verwijzing van een logopedist betekent die een verwijzing van de arts naar een logopedist voor behandeling. De behandeling wordt gedekt door de ziektekostenverzekering.

De gemeente Nijkerk is 10 jaar geleden al gestopt met deze dienstverlening, dat hebben een aantal schoolbesturen opgevangen door zelf een logopedist in dienst te nemen. Dat zou in Putten een alternatief kunnen zijn.

Overigens zouden ij dezelfde discussie met elkaar kunnen voeren over het bewegingsonderwijs. Wat mij betreft zouden sportleraren de gymlessen op de scholen moeten verzorgen. Een gezond lichaam dat ook v.w.b. beweging goed ontwikkeld is leidt tot betere prestaties op school en een langere periode van gezondheid. Ik ben benieuwd of de scholen hieraan willen meewerken.

Wat ik met dit voorbeeld wil zeggen is dat wij met elkaar keuzes zullen moeten maken hoe wij onze beschikbare middelen in gaan zetten en welk kwaliteitsniveau wij wensen. Of het nu gaat over logopedie, een sportvoorziening, een onderhoudsniveau van wegen of van h et groen, het zal in een aantal gevallen een tandje minder moeten of als gemeente stoppen met het financieren van voorzieningen.

In Putten verdienen veel mensen in de bouwnijverheid hun boterham. De Gezamenlijke Puttense Bouwondernemers bouwen het grootste deel van Bijsteren. Daarnaast zijn er in Putten veel aan de bouwnijverheid verwante bedrijven als: installatiebedrijven, stucadoorsbedrijven en veel ZZP’ers. Kortom de bouwsector levert een grote bijdrage aan onze lokale economie.

De woningbouw stond afgelopen week op de agenda van de commissie Ruimtelijke Zaken. De gedeelde visie van raad en college is dat wij moeten bouwen voor lokale behoefte. Er zijn echter wel een aantal zaken aan de hand, die nopen tot een verandering. Naast economische factoren, verandert onze bevolkingssamenstelling in Putten. Meer ouderen, minder inwoners tussen de 25 en 55 jaar en minder kinderen. Deze trend doet zich overigens in heel Nederland voor.

Ongebreideld doorgaan met nieuwbouw is in een dergelijk situatie funest voor bv de bestaande markt. Er zijn twee vragen waar een antwoord op moet komen: Hoeveel woningen zijn nodig en Welke soorten woningen zijn nodig. Zo daalt het gemiddeld aantal inwoners per huishouden nog steeds. Als Putten alleen maar voor “verdunning zou bouwen de komende 10 jaar dan moeten er al ruim 500 woningen gebouwd worden, zonder dat de bevolking groeit.

Deze vragen zijn actueel en houden raad en college bezig. In het eerste kwartaal 2011 gaat deze discussie, met de bijna opgestelde woonvisie en demografische cijfers verder.

Of het nu gaat over voorzieningen, woningen etc, keuzes tussen anders inrichten, afbreken, opbouwen zullen gemaakt moeten worden. Alles in het besef dat de overheid, ook de gemeente niet de illusie moet hebben dat wij de inrichting van de maatschappij kunnen dicteren. Hooguit richting geven.

Bouwen jullie allemaal mee aan Putten?