In Nederland zijn veel sociale voorzieningen. Eerlijk gezegd bekruipt mij wel eens het gevoel dat wij de kerstboom zo hebben opgetuigd, dat wij niet eens meer weten waar welke “bal” hangt. Ik kom heel veel mensen en vertegenwoordigers van instanties tegen, die met de beste bedoelingen en met hart voor de zaak proberen zorg aan te bieden en te verlenen.

Mijn eerste vraag is zitten de hulpvragers wel op onze oplossingen te wachten of moet je eerst eens vragen hoe de hulpvrager zijn/haar probleem denkt op te kunnen lossen en wat hij zij van de hulpverlener verwacht. Op het sociaal debat Noord Veluwe zei een deelnemer het heel treffend. Hulpverleners denken in sjablonen en oplossingen, in plaats van aan de hulpvrager de vraag stellen welke oplossing ziet u en hoe zouden wij u daarbij kunnen ondersteunen?

Ook de bureaucratie is soms verstikkend, van aanvraag, via indicatiestelling, naar toekenning van hulp. Is soms een maandenlang durend proces, waarbij veel hoog gekwalificeerde professionals hun oordeel, advies etc moeten geven. Die professionals werken niet gratis.

Naast sociale voorzieningen heeft de Regio Noord Veluwe een sociaal vangnet, de zogenaamde maatschappelijke zorg (MZ). Deze voorzieningen zijn met recht vangnetten. Als Noordveluwse gemeenten werken wij samen bij de uitvoering van deze maatschappelijke zorg. U moet hierbij denken aan dagopvang voor dak- en thuislozen, nachtopvang voor dak- en thuislozen. Bepaalde projecten mbt begeleid wonen en werken.

Wij hebben daar een mooi beleidsplan voor opgesteld. Als bestuurder heb je soms de neiging om te denken dat je met een goed beleid ook een antwoord hebt op de problemen waar mensen tegenaan lopen. Dat is een van de redenen geweest om een korte stage te doen bij een voorziening die vanuit de Maatschappelijke Zorg worden gefaciliteerd.

Vrijdagavond 28 januari jl meld ik mij aan de Thorbeckelaan in Harderwijk, alwaar de dak- en Thuislozen opvang, die door IRIS-zorg wordt geleid, is gevestigd. Jaren geleden, toen deze voorziening werd opgericht, door een oom van mij, ben ik er wel eens geweest, maar altijd op tijdstippen dat er verder niemand was.

Bij aankomst druk ik op de bel en de deur wordt open gedaan. Ik mag naar binnen, maar in een soort “bushokje”zitten al 3 mensen, die moeten wachten tot 19:15 uur voordat zij naar binnen mogen. Naast nachtopvang heeft IRIS-zorg op deze locatie inmiddels een aantal appartementen, waar zij mensen begeleid bij het zelfstandig wonen. Een van de bewoners, ik schat hem ongeveer 30 jaar oud, laat zijn appartement zien en vertelt dat hij na een jarenlange gokverslaving, uiteindelijk dakloos werd. Via de nachtopvang, begeleiding, Maar vooral eigen inzet, is hij op de weg terug naar een “normaal” bestaan. Hij doet vrijwilligerswerk, heeft zijn schulden op een rij en werkt aan aan het saneren van die schulden, heeft weer contact met zijn kinderen en heeft als volgend doel een beroepsopleiding volgen.

De begeleider van IRIS vertelt dat het de bedoeling is dat de hulpvragers zelf aan het werk gaan en hij hen ondersteunt en niet hun problemen overneemt en oplost.

Een jongeman van 21 jaar vertelt over zijn stage die hij in deze opvang heeft gelopen en dat hij inmiddels een arbeidscontract heeft. Al pratend met hem besef ik hoeveel wijzer v.w.b. levenservaring hij klinkt dan menig leeftijdgenoot. Hij laat de voorzieningen voor de nachtopvang zien. Voor €1,85 per nacht kunnen de mensen, slapen, brood eten, koffie en thee drinken, wassen, douchen. Doordat mensen een eigen bijdrage betalen houden zij hun gevoel voor eigen waarde.

Een vrijwilliger, die de nachtdienst assisteert arriveert, het blijkt een oud-leraar van mijn middelbare school te zijn. Hij zet zich met hart en ziel in voor deze mensen, waar velen van ons met een boog omheen lopen. Mooi ook om te horen dat de Gereformeerde Kerk Vrijgemaakt uit Harderwijk wekelijks maaltijden brengt, Bakker Bart brood gratis levert . Daarnaast ontvang de opvang zo nu en dan een gift voor haar werk.

Het is 19:15 uur en de nachtopvang gaat open. Een voor een komen de mensen die al een poos hebben zitten wachten binnen. Ik stel mij voor. Broekzakken worden leeggemaakt en met een scanapparaat worden de mensen gescand op het bezit van metalen voorwerpen.

Ik raak aan de praat met een paar bewoners. Een oudere man, zonder enige vorm van verslaving, vertelt hoe hij in de problemen is gekomen en eigenlijk niet goed weet hoe hij daar weer uit moet komen. Hij vindt veel steun in het lezen van de Thora. Hij vertelt over zijn ervaringen in verschillende opvangcentra. Vergeleken met opvangcentra in de grote steden vindt hij de opvang in Harderwijk goed.

Hij attendeert mij erop dat er op zondag in Harderwijk geen daginloop is voor dak en thuislozen, de rest van de week wel. Het enige dat open is op zondag is de kroeg en de coffeeshop en daar komt alleen maar rottigheid van zegt hij. Voor mij een eye-opener en een punt van overleg met de collega’s in de regio.

De opvang in Harderwijk kent 9 bedden en bij vorst wordt dat uitgebreid tot . De systematiek is dat de mensen die een nacht hebben geslapen voor de volgende nacht kunnen reserveren. Ben je er niet voor 22:00 uur vervalt de reservering en wordt het bed aan een ander gegeven.

Een van de jongere daklozen staat nr 10 op de lijst en moet tot 22:00 wachten of hij een bed heeft. Het is al meerdere keren gebeurd dat hij om 22:00 geen bed had en letterlijk op straat heeft geslapen. Gelukkig voor hem kon hij deze nacht blijven.

Terugrijdend naar huis ben ik onder de indruk van de verhalen die ik heb gehoord en van wat ik heb gezien. Tegelijkertijd voel ik mij een intens rijk mens met een warme familie om mij heen, want zoals een van de bewoners mij vertelde. Ik heb totaal geen netwerk van familie of vrienden waar ik terecht kon toen ik in de problemen raakte.

Dat raakte mij en wilde ik met u delen.

Gekoppelde documenten

Titel	Bestandsgrootte	MIME-type
dakloze	12.6 kB	image/jpeg
Opvang Harderwijk	3.0 kB	image/jpeg